39
esse ex jure Quiritium praedicabat, utique dominus heb at, eainque ob causam vindi
cation ei, qui dederat, adempta actio fiduciae comparata erat, judicium bonae fidei.
Quaeritur, cujus fuerit legem mancipii dicere, ejusve, qui mancipio accipiebat,
au ejus, qui dabat? Si forte fundus deducto usufructu mancipandus erat, legimus
mancipio accipientem ita locutum esse : „Hunc ego fundum ex jure Quiritium meum
esse ajo deducto usufructu.‘‘ 31 ) Sed tamen putarem eum quoque, qui dabat, ea,
9uibus mancipium definiretur, nuncupavisse, maxirne si ipsius commodo adjungeren-
tur ’ sicut ea, quibus alter obligaretur. Qua de causa in fiducia contrahenda puto
eum, qui dabat, legem fiduciae dixisse, velut bis verbis: „Hane ego rem tibi
fiduciae causa mancipio do ea lege, ut mihi remancipes ita, uti ne propter te fidemve
tuam captus fraudatusque siem. 32 )
De obligationibus ex mancipatione oriundis alio loco, expositis iis, quae de
Uexi obligatione sentio, dicere institui. Jam ipsum nexum considerabimus.
§ 16.
Admonui supra, nonnüllos auctores veteres omnia per aes et libram acta
n exa appellasse, ’ eos plurimos nostrum secutos fuisse, statuique nexum recte dici
n °u posse, nisi per aes et libram contracta obligatio inveniretur. Jam instituenti
a dumbrare et, si potuero, explicare nexum eadem mihi via utendum visum est, qua
111 mancipio explorando, ut ab iis, quae alia magis, alia minus certa explorataque
re perirentur, ad ilia transirem, quae vetustate occulta involutaque laterent. Regula
est juris Romani, eodern genere quidque dissolvi, quo colligatum sit, ideoque obliga-
°Uern re contractam re solvi, verborum obligationem verbis, nudi consensus obli-
S tionem contrario consensu tolli. Ft generaliter Paulus ait: „Fere quibuscunque
obligamur, iisdem in contrarium actis liberamur.“ 33 ) Hoc non ideo dicitur,
fiüasi contraria forma adhibeatur, quod quidem natura rerum refragante fieri nequif,
6 idcirco verum est, quod, quae insunt in negotiis, ea in contrarium concipiuntur,
fi u °d, quae in contrahenda obligatione affirmata sunt, in liberatione negantur. Atque
Rrndem, quae forma sua maxhne constant, simili vel certe ejusmodi, quae paribus
fib' US e ®* ectuc l ue P rae( lita sit, forma tollantur necesse est. Quae quum ita sint,
^atione co g n i ta facultas erit ipsam cognoscere obligationem, cujus fiat liberatio.
8 i . ^ exum P er aes et libram gestum esse constat. Eodem modo, imaginaria
UnV^° ne ^ Gr aGS ^ ram ’ c l uas( lam obligatiories sublatas esse, Gajus (III. 173—175)
S es l auctor. Quae res eodem fere ritu, quo mancipatio, peragebatur. Praesen-
Us civibus Romanis quinque testibus et libripende is, qui liberatur, certa quaedam
*obi
tib
31 ) Fragm. Vatic. § 50.
32 ) Cic. de off. III. 17.
J L. 153 de R. J. L. 35 eod. L. 80 de solut. Gaj. IV. 119.
